İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda başbakanları ile Sinn Fein Başkanı, Birleşik Krallık’tan bağımsızlık öngören bir mutabakat zaptına imza attı.
İskoçya Başbakanı John Swinney, Galler Başbakanı Rhun ap Iorwerth, Kuzey İrlanda Başbakanı Michelle O’Neill ve Sinn Fein Partisi Başkanı Mary Lou McDonald, Galler’in başkenti Cardiff’te bir araya geldi. Liderler, Birleşik Krallık’tan ayrılmayı öngören bir mutabakat zaptı imzaladı. Belge, ulusların kendi geleceklerini demokratik yollarla belirleme hakkını savundu.
Mutabakat zaptı, Birleşik Krallık hakimiyetinin sona ermekte olduğunu belirtti. Belgede, hareketlerin arkasında güçlü bir ivme bulunduğu ve anayasal değişimin geleceği vurgulandı. İngiltere’ye, ülkelerin bağımsızlık süreçleri için anayasal değişime hazırlık yapma çağrısı yapıldı.
Mutabakat zaptı, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’nın daha güçlü bir ekonomi, kendi enerji kaynaklarını geliştirme ve Avrupa ile uluslararası iş birliği için birlikte çalışmasını öngörüyor. Belge, ulusların kendi geleceğini tayin etme hakkının temel bir ilke olduğunu vurguladı.
Liderler, imza töreninin ardından ortak bir basın toplantısı düzenledi. Galler Başbakanı Rhun ap Iorwerth, Birleşik Krallık Parlamentosu’nun bulunduğu Westminster’ın halktan uzak kaldığına dikkat çekti. Iorwerth, Galler halkının kendi geleceği hakkında karar verme hakkını savundu.
Iorwerth, “Westminster’ın işlevsel olmadığı ve iktidarın halka yakınlaştırılması gerektiği konusunda giderek büyüyen bir kabul var” açıklamasını yaptı. Galler’in bir ulus olduğunu belirten Iorwerth, halkının hak ettiği yetkilere ve kaynaklara sahip olması gerektiğini ifade etti.
İskoçya Başbakanı John Swinney, “Tarihte ilk kez İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’da ülkelerinin geleceğine kendilerinin karar vermesi gerektiğine inanan başbakanlar bulunuyor” dedi. Swinney, bu toplantının Birleşik Krallık’ın anayasal yolculuğunda kritik bir an olduğunu vurguladı. İskoç halkının bağımsızlık için yeniden referanduma gitmesi gerektiğini savundu.
Swinney, kendi geleceğini tayin prensibinin görüşmelerin temelini oluşturduğunu belirtti. Halkların kendilerini ifade etmesi ve geleceklerini belirlemesinin devredilemez bir hak olduğunu söyledi. İskoç Parlamentosu dönemi içinde İskoçya halkının kendi geleceğine karar verebilmesini sağlamak istediğini ifade etti.
Kuzey İrlanda Başbakanı Michelle O’Neill ise “Bu değişim durdurulamaz. Hangi İngiliz Başbakanı ne söylerse söylesin, gözlerimizin önünde gerçekleşen gelişmelerin önünü kesemez” dedi. O’Neill, ülkelerinin tarihi bir an ve kaçırılmaması gereken bir fırsat ile karşı karşıya olduğunu belirtti.
O’Neill, ortak davalarının kendi geleceklerini tayin etme hakkına sahip olmak olduğunu vurguladı. Bir diğer ortak davanın ise bu mesajın Westminster’da duyulmasını birlikte sağlamak gerektiğini belirtti.
Sinn Fein Partisi Başkanı Mary Lou McDonald, İrlanda’nın yeniden birleşmesinin artık sadece partisinin gündemi olmadığını ifade etti. McDonald, İrlanda halkının baskı veya müdahale olmadan anayasal geleceğine karar verme hakkı olduğunu savundu. İrlanda’nın geleceğinin adadaki tüm insanların meselesi olduğunu sözlerine ekledi.
