Gümrüklerde dijital dönüşüm hızlanıyor. Kağıtsız işlemler, yapay zeka ve blokzincir teknolojileriyle dış ticaret kolaylaşacak, kaçakçılıkla mücadele güçlenecek.
Türkiye’nin ihracatını artırmak, toplum ve çevreyi korumak, kaçakçılıkla mücadele etmek amacıyla uluslararası standartlara uygun gümrük politikaları uygulanıyor. Teknolojik gelişmelere paralel olarak gümrük kapılarında modernizasyon çalışmaları sürdürülüyor. Bu çalışmalarla güvenli ticaretin sağlanması, işlem sürelerinin kısaltılması ve kaçakçılığın önlenmesi hedefleniyor.
Gelecek yıl dış ticaret işlemlerinde blokzincir ve optik karakter tanıma gibi yenilikçi teknolojiler kullanılarak kağıtsız gümrük uygulamaları yaygınlaştırılacak. İthalatta kağıtsız gümrük uygulamalarına geçiş için teknik çalışmalar devam edecek. Gümrük müdürlüklerince yürütülen beyanname kontrol süreçlerinin iyileştirilmesi ve eşyanın tarife, kıymet ile vergilendirme işlemlerinde doğruluk oranının artırılması amacıyla yapay zeka destekli bir sistem geliştirilecek. Geçiş belgesi tahsisi için ibraz edilen evrakların tamamı elektronik ortama alınacak ve kağıt belge ibrazı sonlandırılacak. Gümrük hizmetleri, yeşil ve dijital dönüşüme uygun bir yapıya kavuşturulacak. Düşük değerli gönderilere yönelik karşı ülkelerin gümrük uygulamaları takip edilerek, basitleştirilmiş gümrük beyannamesi kapsamındaki beyanlarda uyumlaştırmaya gidilecek. Yurt dışına gidecek gönderi işlemlerinin hızlı ve sorunsuz yapılabilmesi için Ticaret Bakanlığı internet sitesi üzerinden güncel bilgiler sunulacak.
Genç kuşağın dijital yetkinliğinden faydalanılarak gümrük işlemlerinin basitleştirilmesi, basitleştirilmiş beyanname süreçlerinin etkinleştirilmesi ve genç nesillere gümrük iş ve işlemlerinin uygulamalı olarak öğretilmesi sağlanacak. Bu kapsamda ‘Gümrüğün Dijital Elçileri: Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi ile Sınırları Aşan Dijital Gümrük Yarışması’ düzenlenecek. Yarışma sonuçları analiz edilerek gümrük yazılımları, beyanname formları ve ikincil mevzuat düzenlemelerinde süreç iyileştirme ve otomasyon çalışmaları yürütülecek.
Gümrük işlemlerinde etkinlik ve verimliliğin artırılması amacıyla bilgi ve iletişim teknolojilerinden azami ölçüde yararlanılacak ve altyapı ihtiyacı karşılanacak. İhracat işlemlerinde blokzincir teknolojisinin kullanılmasına ilişkin çalışmalar, Bilgisayarlı Gümrük Etkinlikleri (BİLGE) Sistemini kapsayacak şekilde geliştirilecek. Milli Tarama Sistemleri Projesi (MİLTAR) kapsamında fiziki müdahalesiz kontrol teknolojilerinin gümrük kapılarında çeşitlendirilmesi ve yaygınlaştırılmasına yönelik çalışmalar sürecek. Eşya, taşıt ve yolcu kontrollerinde ileri teknolojiye sahip sistemler ve uygulamalar yaygınlaştırılarak yazılımlar geliştirilecek.
Uluslararası yükümlülüklerle uyumlu şekilde e-ihracatın artırılmasına yönelik düzenlemeler yapılacak. e-İhracatı hızlandırmak ve yurt dışındaki gümrükleme sürecini kolaylaştırmak için gerekli düzenlemeler hayata geçirilecek. Sınır Ötesi e-Ticaret Gümrük Mevzuatı ve basitleştirilmiş gümrük beyannamesi uygulamaları, küresel gelişmelere ve dijital yeniliklere uyum sağlayacak şekilde güncellenecek. Türkiye, sınır komşuları başta olmak üzere yakın coğrafyalardaki ülkelerle ‘Gümrük e-Ticaret Altyapı ve Mevzuat Tecrübe Paylaşımı Programı’ başlatacak.
